Loading

Cách mạng 4.0 và sự dịch chuyển nghề nghiệp chưa từng có trong lịch sử

14:02 02/07/2020

Sự bùng nổ của công nghệ 4.0 và sự trưởng thành của thế hệ Z đã dẫn đến những thay đổi tất yếu của các ngành nghề lao động.

1. Sự dịch chuyển tất yếu của các ngành nghề

Theo báo cáo của Diễn đàn kinh tế thế giới, 64% các bạn trẻ đang học hiện nay khi ra trường sẽ làm những nghề chưa từng xuất hiện. Điều này cũng có nghĩa là thị trường lao động sẽ thay đổi, những nhóm nghề quen thuộc sẽ có những nghề mất đi, nghề mới được hình thành theo như một điều tất yếu của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

Những bạn trẻ sinh năm 1996 - 2010 (thế hệ Z) là thế hệ được sinh ra với sự chuẩn bị kỹ lưỡng về nền tảng giáo dục, khoa học và công nghệ. Khi ảnh hưởng của cách mạng 4.0 bắt đầu lan tỏa tại Việt Nam, công nghệ hiện đại đi vào từng ngóc ngách của đời sống, cho người trẻ kho ý tưởng khổng lồ để bắt tay thực hiện điều họ ấp ủ. 

Họ sáng tạo và phát triển công nghệ thay vì thích nghi như các thế hệ trước. Từ các nhóm nghề truyền thống, người trẻ tự định hình công việc riêng của bản thân, phá bỏ những giới hạn bấy lâu nay. Chỉ cần sử dụng thành thạo công nghệ, một bạn trẻ thuộc thế hệ Z có thể biến sở thích đam, mê thành công việc để kiếm sống. 

2. Cách mạng công nghệ 4.0 đem lại tư duy và chuẩn mực mới về nghề nghiệp

Công nghệ mở ra sự kết nối không giới hạn, xóa bỏ ranh giới địa lý, ngôn ngữ, tư duy, đem hình ảnh cá nhân của người trẻ ra khắp thế giới. Từ một cá nhân, họ kết nối với những người cùng sở thích, cùng mối quan tâm để cùng học hỏi, hợp tác.

Ngay tại Việt Nam, nhờ sự kết nối của những người khởi xướng, đón đầu trong việc ứng dụng công nghệ số mà các nghề mới lạ như Youtuber, Vlogger, Fashionista hay Food Stylist đang dần được công nhận và có chỗ đứng trong thị trường lao động. Các bạn trẻ từ "làm điều không thể" nay đã có cộng đồng những người chung đam mê và chí hướng, từ đó có thể học hỏi và hiểu rõ bản thân để có sự phát triển phù hợp.

Nếu như trước đây, chúng ta thường thích những công việc mang tính ổn định, để rồi miệt mài làm việc ngày này qua ngày khác, “sáng cắp ô đi chiều xách ô về” thì thế hệ Z lại không như vậy. Họ thích sự tự do, họ không muốn mình dập khuôn theo những thế hệ trước, họ tạo ra những công việc mới và những xu hướng mới do chính họ tạo ra. Họ đề cao sự trải nghiệm, khả năng sáng tạo, đột phá hơn thay vì hướng tới sự ổn định, tiền lương, nhìn vào hình mẫu "con nhà người ta" như trước đây.

Điều làm nên sự khác biệt của thế hệ Z so với các thế hệ đi trước là cách họ tự đặt mình vào nhiều thách thức, sẵn sàng thử nghiệm và không ngừng khám phá. Khi còn bé, thế giới của thế hệ Z dĩ nhiên vẫn nằm dưới lăng kính của thế hệ "người lớn" - vốn chỉ xoay quanh một vài nghề nghiệp quen thuộc. Nhưng rồi với sự bùng nổ của công nghệ, thế giới ấy bỗng nhiên rộng mở hơn với rất nhiều lựa chọn hơn.

Việc học trong thời đại cách mạng 4.0 cũng đến bằng nhiều cơ hội hơn, không tiêu tốn quá nhiều thời gian hay tiền bạc mà vẫn mang đến những trải nghiệm quý giá, nhờ vào sự phát triển của xu hướng học tập qua các nền tảng trực tuyến, các khóa học ngắn hạn, với sự hướng dẫn của nhiều tên tuổi đi đầu trong mỗi nghề.  

Bất kỳ sự đổi mới nào cũng đều gắn liền với khó khăn. May mắn cho thế hệ Z, sự phát triển không ngừng và tầm ảnh hưởng to lớn của công nghệ số đã được các bạn trẻ tận dụng để tạo ra những cơ hội mới trong một thời đại mới. 

Công nghệ hiện đại cũng tạo những cơ hội mới trong học tập, làm việc, kết nối mọi người với nhau trên thế giới. Ngày nay, người trẻ có thể ngồi tại nhà mà có thể nhận việc ở khắp mọi nơi. Remotework (làm việc từ xa) không còn là khái niệm mới mẻ nữa, và đáng chú ý Z chính là nguồn lao động của hình thức này.

Những biến đổi đến từ cách mạng 4.0 đòi hỏi thế hệ Z phải trang bị các kĩ năng như: tự học, tự lên kế hoạch phát triển, giải quyết vấn đề, làm việc nhóm,... và đặc biệt là thành thạo công nghệ thông tin từ rất sớm.

Chúng ta có thể tin rằng: một thế hệ sáng tạo, tràn đầy nhiệt huyết, một thế hệ đã tạo ra những ngành nghề chưa từng xuất hiện trong lịch sử sẽ dẫn đầu trong công cuộc chuyển dịch nghề nghiệp, cũng như trở thành lực lượng lao động chủ lực trong kỷ nguyên công nghệ số.